Het lijkt bijna eenzelfde situatie als vijf jaar geleden, ware het niet dat er toen door een grote groep (top)atleten aan de bel werd getrokken over voornamelijk het gebrek aan sociale veiligheid binnen het NTC, en nu vooral over een ‘vaag en vooral niet-transparant selectiebeleid’. Eén ding is zeker, de gisteren uitgelekte EK-selectie – waar Pim van Diemen als meest opvallende naam ontbrak – heeft kwaad bloed gezet bij een grote groep even grote namen en levert een stortvloed aan kritiek. “Het is echt heel pijnlijk om te zien dat er bij de bond niks is veranderd. Het is allemaal vriendjespolitiek.”

De kritiek komt van alle kanten en zonder aandringen vanuit 3athlon.nl: alle bronnen trokken na de berichtgeving van gisteren zelf aan de bel om hun visie te geven. In totaal is gesproken met meer dan vijftien atleten of op andere wijze aan de triathlonsport verbonden prominenten en in alle gevallen gaat het om sporters met een aanzienlijk palmares en/of veel ervaring. Neem voormalig bondscoach Rik van Trigt, die met termen als ‘belachelijk’ en ‘heel jammer’ – die hij publiekelijk op social media plaatste – niets aan duidelijkheid te wensen over laat. Het zijn even logische als niet te misverstane opmerkingen, want eigenlijk íedereen kan zien dat de keuze om Van Diemen niet op te stellen, een op z’n zachtst gezegd opmerkelijke is.

‘Deze selectie is echt bizar’

Iemand die de keuze ook niet begrijpt, is bijvoorbeeld topatlete Marlene de Boer, die zelf in 2024 nog wist te winnen bij het EK Long Distance en in Almere toen en passant ook nog even het Nederlands record aanscherpte. “De NTB geeft aan rekening te houden met recent behaalde resultaten. Maar Pim heeft iedereen in Nieuwkoop verslagen. Deze selectie bij de mannen is echt bizar.”

De Boer zelf komt dit jaar niet in actie in Almere – ze is zwanger en zal volgend jaar pas weer racen. Toch heeft ze ondertussen ook met lede ogen toegekeken hoe laat de selectie van de vrouwen naar buiten kwam. “Die was al eerder bekend, maar werd niet gedeeld omdat de mannenselectie nog onduidelijk was. Dat is gek, want je zou zeggen dat de betreffende vrouwen het recht hebben om alvast te weten dat ze geselecteerd zijn”, oordeelt ze over de timing van minder dan acht weken die nog over zijn tot Challenge Almere-Amsterdam. “De communicatie is zeer matig en jong talent krijgt nog steeds geen voorrang op atleten met een proflicentie, ook al hebben ze betere resultaten achter hun naam staan.”

Ook onbegrip over Olympische traject

Het is slechts een kleine greep uit de reacties die binnenkomt, die overigens de Long Distance overstijgt en minstens zoveel gaat over het selectiebeleid voor de Olympische selectie. De focus daarbij ligt onder bondscoach Wouter Dijkshoorn en Technisch Directeur Joep Staps volledig op de Mixed Team Relay, waarbij individueel succes voor atleten als Mitch Kolkman, Ian Pennekamp, Robin Dreyling, Barbara de Koning, Gjalt Panjer en Silke de Wolde van ondergeschikt belang is.

Daarover is al langer onvrede en het leidde er zelfs toe dat wereldtopper Rachel Klamer definitief vaarwel zegde en de eveneens van wereldklasse zijnde Maya Kingma meer en meer haar toevlucht zocht in het wielrennen. De keuze voor de focus op de Mixed Team Relay bleek daarnaast vooralsnog geen gelukkige; successen blijven constant uit en afgelopen week was daar nog wel het meest schrijnende voorbeeld van tijdens het WK Mixed Team Relay in Hamburg, waar Nederland vanaf de eerste meters op grote achterstand lag en vroegtijdig werd uitgeschakeld. “Er moeten wonderen gebeuren om op de Olympische Spelen van Los Angeles een rol van betekenis te kunnen spelen. Of om daar überhaupt terecht te komen”, aldus één van de rechtstreeks betrokkenen tegenover 3athlon.nl, die logischerwijs niet met naam genoemd wil worden.

‘Eén minuut nadenken is genoeg om te begrijpen dat deze beslissing niet klopt’

Dan toch terug naar de Long Distance en de opmerkelijke keuze om Pim van Diemen te passeren. “Zo’n keuze wordt gemaakt door Joep Staps, die als Technisch Directeur eindverantwoordelijk is. Hoe kan dat? Iedereen die vijf minuten nadenkt, begrijpt dat die beslissing niet klopt. Of één minuut nadenken: zelfs dat is al genoeg. Als je je dan bedenkt dat Staps zelf een verleden heeft als elite-atleet, zou hij toch de eerste persoon moeten zijn die zoiets begrijpt?”, aldus een atleet die wél in de selectie voor het EK in Almere is opgenomen, maar ook niet met naam genoemd wil worden. Duidelijk is: het onbegrip – om niet te zeggen onvrede – is groot.

Reactie Technisch Directeur Staps: ‘Selecties voor een grote wedstrijd gaan altijd met nodige spanning gepaard’

Technisch Directeur Joep Staps kiest er op zijn beurt voor niet echt in te gaan op de kritiek die soms best persoonlijk wordt – hij kreeg het artikel voor publicatie te zien en ruim de tijd om te reageren – maar vooral formeel te reageren. “De selecties voor een grote wedstrijd, zoals het EK, zijn altijd een belangrijk moment dat met de nodige spanning gepaard gaat. Dat is begrijpelijk en hoort bij topsport.”

“Het selectieproces voor het EK is op dit moment nog niet afgerond. Om die reden doen wij geen inhoudelijke uitspraken over individuele afwegingen of voordrachten zolang de procedure loopt. De selectieprocedure en de selectiecriteria voor het EK zijn vorig jaar vastgesteld, gedeeld en gepubliceerd, zodat voor alle sporters vooraf duidelijk was op welke wijze de selectie tot stand komt. Binnen dit proces staan objectiviteit, transparantie en zorgvuldigheid centraal. De selectiecommissie en de technisch directeur (Joep Staps zelf dus, red.) handelen, gesteund door de atletencommissie, conform deze vooraf vastgestelde criteria en procedure, waarbij alle sporters op gelijke wijze worden beoordeeld. Na afronding van het selectieproces wordt de definitieve selectie op korte termijn bekendgemaakt.”

Staps gaat daarmee echter volledig voorbij aan het feit dat de selectie wel degelijk definitief is en ook in die hoedanigheid is gepresenteerd aan de betreffende atleten. Alleen wanneer Europe Triathlon drie extra wildcards toekent aan de NTB – een kans die overigens best aannemelijk is – zal de selectie nog worden aangepast door drie extra mannen aan de selectie toe te voegen. Wel geeft Staps aan het selectieproces op een later moment te evalueren. “De NTB doet geen uitspraken over individuele atleten, individuele voordrachten of persoonlijke uitlatingen van betrokkenen. Zoals gebruikelijk evalueren wij na afloop ieder selectieproces om te blijven leren en waar mogelijk onze werkwijze verder te verbeteren. Onze volledige focus ligt nu op een zorgvuldige afronding van het selectieproces en vervolgens op een optimale voorbereiding op het EK in Almere.”